محمدباقری، استاد تاریخ اسلام در دانشگاه فردوسی مشهد در گفت‌وگو با خبرنگار روابط‌عمومی ستاد امربه‌معروف و نهی‌ازمنکر خراسان رضوی در پاسخ به این سوال که علت مخفیانه دفن کردن پیکر حضرت زهرا (س) چیست؟ اظهار کرد: ریشه اصلی دفن مخفیانه حضرت زهرا (س)، اعتراض به وضع موجود توسط ایشان بود. حضرت فاطمه (س) پس از رحلت پدر بزرگوارشان، شاهد بودند چگونه جایگاه اهل‌بیت (ع) در غدیر و سخنان متعدد پیامبر (ص) که در بزرگداشت اهل‌بیت و جانشینی حضرت علی (ع) تثبیت شده بود، نادیده گرفته شد.

 وی افزود: ایشان تنها فرزند پیامبر (ص) و در جامعه بسیار تأثیرگذار بودند. وصیت حضرت زهرا (س) به دفن پنهانی، اعتراض به کسانی بود که امامت و ولایت را از اهل‌بیت (ع) سلب و بر خلاف سیره پیامبر عمل کردند. در آن مقطع، اهل‌بیت (ع) در انزوا و یاران واقعی پیامبر (ص) در حاشیه قرار گرفته بودند.

 باقری در ادامه تصریح کرد: گردانندگان سقیفه و گروهی که بعداً روی کار آمد؛ برای قراردادن اهل‌بیت (ع) در تنگنای اقتصادی، فدک را که مجموعه چندپارچه آبادی و نخلستان‌های خوب و مستعد کشاورزی بود (زمین‌ها پس از فتح خیبر تسلیم پیامبر شد) و پیامبر (ص) در زمان حیاتشان به فرزندشان بخشیده بودند را از حضرت زهرا (س) گرفتند. 

 وی در خصوص محل دفن حضرت فاطمه زهرا (س) بیان کرد: سه محل دفن برای ایشان در منابع ذکر شده است؛ بقیع که احتمال دفن در آن ضعیف‌تر، دیگری روضه منوره یعنی مکانی که بین خانه حضرت و منبر پیامبر (ص) قرار دارد و در مسجدالنبی (ص) واقع شده که آن هم احتمالش کم است.

 این استاد دانشگاه در ادامه ذکر کرد: سومین مکان باتوجه‌به وصیت خود حضرت، خانه شخصی حضرت زهرا (س) که در زمان حیاتشان محل سکونت و وحی بوده، از قوی‌ترین احتمالات بر اساس ماهیت وصیت است تا بنا بر وصیت ایشان فردی در مراسم دفن شرکت نکند و زیر تابوتشان را نگیرد. تشییع ایشان نمادی از مظلومیت بود، به شکلی کاملاً محرمانه و فقط با حضور افراد خاص حضرت علی (ع) مانند اسماء بنت عمیس، امام حسن (ع)، امام حسین (ع)، ابن عباس، سلمان فارسی و عمار یاسر انجام پذیرفت.

 وی تأکید کرد: روایات در خصوص سن دقیق حضرت فاطمه (س) در هنگام شهادت از ۱۸ تا ۳۵ سالگی نقل شده اما روایت مشهور همان ۱۸ سالگی است. این دیدگاه تولد ایشان را در سال پنجم بعثت قرار می‌دهد، درحالی‌که روایات بسیار متواتر دیگری نیز وجود دارد که حضرت پنج سال قبل از بعثت یعنی در ۳۵ سالگی حضرت محمد (ص) به دنیا آمدند. اگر محل قرارگیری سال پنجم بعثت در برخی روایات به دلیل تصحیف یا جابه‌جایی نسخه‌ها تفسیر شود، آنگاه اختلاف سنی قابل‌توجهی (حدود ۱۰ سال) پیش می‌آید.

 باقری با اشاره به روایاتی از عبدالله محض یکی از نوادگان امام حسن و امام حسین (علیهماالسلام) و نتیجه حضرت زهرا (س) که نزدیک به عصر زمانه ایشان بوده، خاطرنشان کرد: عبدالله سن ایشان هنگام شهادت را ۳۰ سال ذکر کرده که به نظر بنده نیز سن ایشان بین ۲۸ تا ۳۰ سال هنگام شهادت دقیق تراست.

 شهروند خبرنگار: مریم مزاری

 انتهای پیام /